Câu 4. (2,5 điểm)
Cho tam giác ABC (AB<AC) nhọn nội tiếp đường tròn (O;R), các đường cao AD, BE, CF cắt nhau tại H.
a) Chứng minh tứ giác BCEF nội tiếp và AB.AF=AC.AE.
b) Đường thẳng qua O vuông góc với AO và cắt AB, AC tương ứng tại P, Q. Chứng minh PQ song song với EF.
c) Giả sử \widehat{BAC}=45^\circ. Chứng minh rằng chu vi tam giác HPQ bằng đường kính của đường tròn (O).

a) Vì BE\perp AC và CF\perp AB nên \widehat{BEC}=\widehat{BFC}=90^\circ, do đó E,F cùng nhìn đoạn BC dưới góc vuông và BCEF nội tiếp đường tròn đường kính BC. Hai tam giác vuông ABE và ACF có chung góc A nên đồng dạng, suy ra \dfrac{AB}{AC}=\dfrac{AE}{AF}, tức AB\cdot AF=AC\cdot AE.
b) Kẻ tiếp tuyến At của (O) tại A. Góc tạo bởi tiếp tuyến At và dây AB bằng góc nội tiếp \widehat{ACB}. Vì BCEF nội tiếp nên \widehat{AFE}=\widehat{ACB}. Hai góc này ở vị trí so le trong của At và EF với cát tuyến AB, nên At\parallel EF. Mà At\perp OA và PQ\perp OA nên PQ\parallel At. Vậy PQ\parallel EF.
c) Gọi H_1,H_2 là hai giao điểm của đường thẳng PQ với (O) (H_1 cùng phía với P). Vì PQ đi qua O nên H_1H_2=2R là đường kính, và \widehat{AOH_1}=90^\circ nên AH_1=R\sqrt{2}. Với \widehat{BAC}=45^\circ có AH=2R\cos45^\circ=R\sqrt{2}=AH_1. Đặt \widehat{B},\widehat{C} là các góc của tam giác, \widehat{B}+\widehat{C}=135^\circ. Khi đó \widehat{HAB}=90^\circ-\widehat{B}=\widehat{C}-45^\circ và \widehat{OAB}=90^\circ-\widehat{C}, nên \widehat{BAH_1}=45^\circ-(90^\circ-\widehat{C})=\widehat{C}-45^\circ=\widehat{HAB} (do AB<AC, hai tia AH và AH_1 nằm ở hai phía của AB). Suy ra AB là phân giác góc HAH_1 của tam giác cân AHH_1, nên AB là đường trung trực của HH_1; vì P\in AB nên PH=PH_1. Tương tự \widehat{CAH}=90^\circ-\widehat{C}=\widehat{B}-45^\circ=\widehat{CAH_2} và AH=AH_2 nên QH=QH_2. Các điểm H_2,Q,P,H_1 nằm trên đường kính theo thứ tự đó, vậy chu vi tam giác HPQ bằng HP+PQ+QH=H_1P+PQ+QH_2=H_1H_2=2R, bằng đường kính của (O).