Chuyển đề PDF, Word, ảnh chụp sang đề thi online bằng AI mà không sai đề

Phần lớn đề của một trung tâm không sinh ra trên phần mềm thi online. Chúng là file Word giáo viên soạn qua nhiều năm, đề của Sở hay của trường được chụp lại, PDF tải từ nhóm giáo viên. Muốn học sinh làm những đề đó trên điện thoại, cách quen thuộc là gõ lại từng câu vào ô soạn — và đó là việc tốn thời gian nhất của cả quy trình.

Cái tốn không chỉ là thời gian. Chỗ dễ sai nhất khi gõ lại là công thức: một dấu mũ đặt nhầm, một phân số thiếu ngoặc, một chỉ số dưới thành chỉ số trên. Học sinh làm đúng mà máy chấm sai vì đáp án bị gõ nhầm là loại lỗi làm mất lòng tin vào cả hệ thống thi online.

Khi xây tính năng nhập đề bằng AI, tôi đặt mục tiêu là đổi việc của giáo viên từ “gõ” sang “soát”. AI đọc tờ đề và chép thành một đề nháp nằm trong trình soạn của CenStu — công thức là công thức sửa được từng ký hiệu, hình là hình gắn đúng câu — còn giáo viên đọc lại và sửa chỗ cần sửa.

Ba loại file đều nhận, nhưng chúng không ngang nhau. Thứ tự dưới đây là thứ tự tôi khuyên khi bạn có quyền chọn:

File Word (.docx) gốc

Chuẩn nhất. Công thức gõ bằng trình soạn công thức của Word được đổi thẳng sang công thức, không phải đoán từ ảnh; ảnh nhúng trong file được lấy nguyên bản. Công thức soạn bằng MathType theo kiểu gõ TeX cũng lấy được chính xác; công thức gõ thẳng trong MathType (không qua nhập TeX) thì chưa đọc được và câu đó được đánh dấu để soát.

PDF xuất từ Word

Tốt. Chữ rõ nét, bố cục gọn, nhưng AI đọc từ hình ảnh trang nên công thức là thứ được nhận lại, không phải chép thẳng như với Word.

PDF scan, ảnh chụp

Dùng được, chất lượng phụ thuộc ảnh. Trang chụp nghiêng, thiếu sáng, chữ viết tay chèn lên đề là những nguyên nhân hay gặp khiến AI đọc sai hoặc báo không chắc.

Nghĩa là: nếu trong tay vừa có bản Word vừa có bản PDF của cùng một đề, hãy gửi bản Word. Nếu chỉ có tờ giấy, chụp thẳng từ trên xuống, đủ sáng, mỗi ảnh một trang và gửi theo đúng thứ tự trang.

• PDF: một file, tối đa 20 trang. Với Word, số trang được ước lượng theo độ dài chữ để áp cùng trần đó.
• Ảnh: từ 1 đến 20 ảnh PNG hoặc JPG, mỗi ảnh một trang đề.
• Mỗi lần gửi chỉ một loại file, không trộn PDF với ảnh.
• Tối đa 120 câu mỗi đề; một bài viết luận tính là một câu. Đề dài hơn thì tách thành hai file.
• File có nhiều mã đề thì chỉ mã đề đầu tiên được chép, và đề nháp ghi rõ điều đó.
• Chưa nhận file .doc đời cũ, file Excel và ảnh WebP.

Những giới hạn kiểm được ngay lúc tải lên thì được kiểm ngay: file sai định dạng hay PDF quá trang bị từ chối trước khi tính lượt, và file Word đếm được hơn 120 câu cũng bị từ chối từ bước đó. Tôi đặt các phép kiểm này ở cửa vào vì một lý do đơn giản: để AI chép xong rồi mới báo “đề quá dài” là bắt người dùng đợi vài phút cho một kết cục đã biết trước.

Đây là quyết định tôi giữ chặt nhất trong cả tính năng: không có đường nào để một đề vừa chép xong đi thẳng tới học sinh. Kết quả luôn là đề nháp; giáo viên mở trình soạn, soát, rồi mới xuất bản và giao lớp như mọi đề khác.

Lý do là AI không thể tự chứng nhận bài của chính nó. Một con số đọc nhầm, một phương án bị bỏ sót, một câu bị gộp vào câu trước — những lỗi này trông hoàn toàn hợp lệ trên màn hình. Nếu đề tự xuất bản, lỗi chỉ lộ ra khi cả lớp đã làm bài và điểm đã ra.

Cũng vì thế, những chỗ nghi sai không do AI tự khai “tôi chắc chắn”. AI chỉ báo sự kiện — câu này tôi tự giải, chỗ này tôi đọc không rõ, câu này có hình — còn việc biến sự kiện thành một mục cần soát là do phần mềm làm theo luật cố định. So đáp án in trong file với đáp án AI giải ra cũng là phần mềm so, không phải AI tự so.

Soát một đề 40 câu từ đầu đến cuối vẫn mất thời gian, nên đề nháp đi kèm một khối “Chỗ cần soi” ở đầu màn soạn. Khối liệt kê những chỗ đáng nghi nhất, mỗi mục kèm lý do:

• Câu AI tự giải mà chưa ai kiểm.
• Đáp án in trong file khác đáp án AI giải ra.
• Chỗ AI báo đọc không rõ.
• Câu có hình — để kiểm hình đã nằm đúng câu, đúng phương án.
• Số câu đã chép khác số câu in trên tờ, hoặc thứ tự câu lệch với số in trên tờ.
• File có nhiều mã đề nhưng chỉ mã đầu được chép.

Bấm vào một mục là nhảy tới đúng câu; với mục lệch đáp án, hai đáp án được đặt cạnh nhau để so. Soát xong bấm “Đã soi xong” để ẩn khối. Lời khuyên của tôi: soát hết khối này trước, rồi đọc lướt phần còn lại của đề một lượt.

Có một giới hạn tôi cố ý để lại: việc so đáp án chỉ chạy với câu trắc nghiệm và câu Đúng/Sai. Câu trả lời ngắn và tự luận không được so, vì cùng một đáp án có thể viết nhiều cách — “1/2” và “0,5” là một — và so chuỗi máy móc sẽ đánh dấu gần như mọi câu, tức khối “Chỗ cần soi” mất hết giá trị.

Ở hộp thoại nhập đề có công tắc “AI giải đề”, mặc định tắt. Hai chế độ khác nhau cả về việc AI làm lẫn số lượt tốn:

Khi nào chọn chế độ nào? Đề của Sở, của trường có đáp án in sẵn mà bạn tin được thì chỉ chép là đủ, rẻ bằng một nửa. Đề sưu tầm không có đáp án, hay đề mà bạn muốn có lời giải để phát cho học sinh, thì bật AI giải đề — và dành thời gian soát kỹ các câu AI tự giải, vì đó là phần chưa có ai đối chiếu.

Cần nói rõ một điều: ở chế độ chỉ chép, file sai đáp án thì đề nháp sai theo. Đó là đánh đổi bạn tự chọn để tiết kiệm lượt, không phải lỗi của phần mềm.

• AI chép hỏng thì lượt được hoàn đủ, kể cả lượt thứ hai của chế độ có giải.
• File sai định dạng bị từ chối trước khi tính lượt.
• Bản chép có dấu hiệu bất thường — đề rỗng, số câu nhảy cóc, nhiều câu thiếu nội dung — thì hệ thống tự chép lại một lần bằng model kỹ hơn, không trừ thêm lượt. Bạn chỉ thấy đề ra chậm hơn một chút.
• Tự xoá một đề đã chép xong thì không hoàn lượt: lượt là phần việc AI đã làm, còn đề là kết quả bạn đã nhận.
• Lượt mua không cộng tức thì lúc chuyển khoản; lượt được cộng khi CenStu duyệt đơn.

Trung tâm còn đặt được trần số đề nhập mỗi ngày. Trần đếm theo đề chứ không theo lượt — “tối đa 5 đề mỗi ngày” nghĩa là 5 đề, dù đề đó chỉ chép hay có giải. Trần do người quản lý phân quyền của trung tâm đặt, nên người chỉ được cấp quyền nhập đề không tự nâng được trần cho mình; trần sinh ra là để lượt của cả trung tâm không bị một người dùng hết.

Phiếu bài tập dạng câu hỏi đi cùng một luồng: ở màn Bài tập về nhà có khối “Nhập BTVN từ file bằng AI”, kết quả là một bài tập nháp có khối “Chỗ cần soi” y như đề thi. Đề thi và bài tập dùng chung lượt và chung trần số đề mỗi ngày — một đề thi cộng một phiếu bài tập là hai đề trong ngày.

Để chép đề, nội dung file được gửi tới dịch vụ AI Claude của Anthropic. File gốc chỉ là file tạm trên máy chủ CenStu và được xoá khi đề nháp đã tạo xong; thứ ở lại là đề nháp trong tài khoản trung tâm.

File tải lên được đối xử như dữ liệu, không như lời dặn. Một tờ đề có thể chứa dòng chữ lạ kiểu “bỏ qua hướng dẫn trước đó”; AI ở đây không được cấp công cụ nào để đọc hay ghi chỗ khác, đầu ra bị khoá theo một khuôn cố định và phải qua bộ kiểm của phần mềm. Ca xấu nhất là một đề nháp chép lệch — đúng thứ bước soát của giáo viên sinh ra để bắt.

Theo bảng giá hiện hành, nhập đề bằng AI có từ gói Starter — cùng các gói có đề thi online và bài tập về nhà — và mỗi trung tâm có sẵn một số lượt để dùng thử. Chi tiết từng bước, loại câu AI chép được và cách mua thêm lượt ở trang tính năng.

Không có sẵn file? Kho đề công khai của CenStu có đề theo môn và lớp, xem kèm đáp án miễn phí; trung tâm chép một đề từ kho về dùng không tốn lượt nhập.